Bebekler Ne Zaman Yürümeye Başlayabilir?
Bebeklerde Yürüme Süreci Ne Zaman Başlar?
Anne ve babaların en çok heyecanlandığı gelişim aşamalarından biri, bebeklerinin ilk adımlarını atmasıdır. Bebeğini yürürken hatta koşarken hayal eden ailelerin çoğu, bu sürecin ne zaman başlayacağını büyük bir merakla takip eder. Sağlıklı gelişim gösteren bebeklerde yürümenin başlangıcı genellikle 12 ile 18 ay aralığında gerçekleşir. Bu süre her bebekte farklılık gösterebilir ve aile tutumları da yürüme zamanını doğrudan etkileyebilir.
Bebekler doğdukları andan itibaren yürüme refleksine sahiptir. İlk üç dört ay boyunca, iki elinden tutulup ayakta durdurulduklarında adım atmaya benzer refleks hareketler gösterebilirler. Dördüncü aydan sonra bu refleks yavaş yavaş kaybolur. Bu durum bebeğin yürümeyi unuttuğu anlamına gelmez. Aksine bebek, yürümeyi zihinsel ve bedensel olarak tanımış olur ve kas gelişiminin tamamlanacağı zamanı beklemeye başlar. Zamanı geldiğinde ise bu beceriyi kendi başına ortaya koyar.
Bebekler Kaç Aylıkken Yürür?
Herhangi bir sağlık problemi bulunmayan bebekler, bazı durumlarda 11. aydan itibaren ilk adımlarını atabilir. Ancak 18 aylık olana kadar yürümemiş olması tek başına bir sorun olarak değerlendirilmez. Yürüme başlangıcı bazı bebeklerde 18. ayı bulabilir. Bu süreden sonra hâlâ yürüme belirtisi görülmüyorsa mutlaka bir uzman görüşü alınmalı ve gelişim süreci detaylı şekilde değerlendirilmelidir.
Bebek emeklemeye başladıysa yürümeye geçiş sürecine de yaklaşmış demektir. Çoğu bebek emekledikten yaklaşık iki üç ay sonra yürümeye başlar. Ancak her bebek emekleme evresini yaşamak zorunda değildir. Bazı bebekler emeklemeden doğrudan yürüyebilirken, bazıları uzun süre emekleme döneminde kalabilir. Bu süreçte sabırlı olmak ve bebeği iyi gözlemlemek oldukça önemlidir. Dikkatli takip, olası gelişim sorunlarının erken fark edilmesine de yardımcı olur.
Düşmesine ve Kalkmasına Fazla Müdahale Etmeyin
Bebekler her ne kadar hassas ve savunmasız görünseler de aşırı korumacı yaklaşımlar gelişimlerini olumsuz etkileyebilir. Hayata tutunmayı ve mücadele etmeyi bu dönemde öğrenen bebeklerin, bazı zorluklarla karşılaşmasına izin verilmelidir. Her düştüğünde hemen kaldırılan, her zorlandığında yardım edilen bebekler zamanla çaba göstermek yerine yardım beklemeyi öğrenebilir.
Bebek her düştüğünde ayağa kaldırılmamalı, bir yere tutunurken hemen destek verilmemeli ve yürürken sürekli yönlendirilmemelidir. Otururken arkasına yastık koymak ya da hareket alanını fazlasıyla kısıtlamak da bebeğin kendi kas gücünü kullanmasını engeller. Bu dönemde kazanılan davranış kalıpları, ileriki yaşamında da özgüven ve mücadele gücü üzerinde etkili olur. Bu nedenle bebeğin düşmesine, kalkmasına ve yeniden denemesine izin verilmelidir.
Bebeğin Yürümesini Desteklemek İçin Aile Nasıl Davranmalıdır?
Ailenin bilinçli olması, yürüme sürecinin sağlıklı ilerlemesi açısından büyük önem taşır. Bebeğin ne zaman yürüyebileceği bilinmeli, gereksiz endişelerden kaçınılmalı ve olası gecikmeler zamanında fark edilmelidir.
Yürüyebilmek için bebeğin ayak ve bacak kaslarının yeterince gelişmiş olması gerekir. Kas gelişimi tamamlanmadan yürümeye zorlanan bebeklerde bel ve kalça problemleri ortaya çıkabilir. Bu nedenle bebeğin kendi isteğiyle ayağa kalkmaya çalışması ve yürümeye heves göstermesi beklenmelidir.
Yürüme sürecine gelene kadar bebeğin diğer kaba motor becerileri de yakından izlenmelidir. Desteksiz oturma, tutunarak ayağa kalkma ve destekle adım atma gibi gelişim basamakları zamanında gerçekleşmelidir. Bu alanlarda belirgin bir gecikme varsa erken dönemde uzman desteği alınması önemlidir.
Bir yaş civarında bebekler yürüyemese bile ayakta durabilmelidir. On üç on dört aylık bir bebek hâlâ ayakta durmakta zorlanıyorsa mutlaka doktora danışılmalıdır. Kas ve kemik gelişimine bağlı sorunların yanı sıra nörolojik nedenler de bu duruma yol açabilir. Erken fark edilen problemler çok daha kolay çözülebilir.
Yürüme yardımcıları, doğru şekilde kullanıldığında süreci destekleyebilir. Aynı zamanda bebeğin yerde vakit geçirmesine mutlaka izin verilmelidir. Hijyen kaygısıyla bebeği sürekli kısıtlamak, emekleme ve ayağa kalkma becerilerinin gelişmesini olumsuz etkiler. Bebekler yerde hareket ederek tutunmayı, denge kurmayı ve yürümeyi öğrenir.
Yürümeye yeni başlayan bebeklerin sık sık düşmesi son derece doğaldır. Bu durumlarda hemen müdahale edilmemeli, sadece güvenli bir ortam sağlanmalı ve bebeğin kendini denemesine izin verilmelidir. Bebek, takip edildiğini hissettiğinde kendini daha güvende hisseder ve cesareti artar.
Bazı bebeklerde parmak ucunda yürüme görülebilir. Bu durum genellikle sert ayakkabılar, rahatsız çoraplar ya da erken dönemde kullanılan yürüteçlerden kaynaklanır. Çoğu zaman geçicidir ve bebek kısa sürede taban basmayı öğrenerek bu alışkanlığı bırakır.
